Türkiye atomik zaman sistemini kuruyor: TÜRKSAT altyapısı devreye giriyor

Türkiye, kritik haberleşme altyapıları için hayati öneme sahip “atomik zaman bilgisi”ni TÜRKSAT uyduları ve milli altyapı üzerinden sağlamaya hazırlanıyor. Projenin ilk fazı tamamlanırken, sistemin bir yıl içinde kullanıma sunulması planlanıyor.

TÜRKSAT AŞ Genel Müdürü Ahmet Hamdi Atalay, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı himayesinde ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu bünyesinde geliştirilen “Geo Uydu Tabanlı Bölgesel Konum ve Zaman Belirleme Sistemi (G-BKZS)” projesine ilişkin detayları paylaştı.MİLLİ ATOMİK ZAMAN MERKEZLERİ KURULDUAtalay, proje kapsamında kritik haberleşme ağlarının ihtiyaç duyduğu hassas zaman senkronizasyonunu milli imkanlarla sağlamak amacıyla “TÜRKSAT Atomik Zaman ve Frekans Merkezleri” kurulduğunu belirtti."Bu proje sadece bir konum bulma ve navigasyon sistemi olmakla kalmıyor, aynı zamanda kritik haberleşme ağlarının ihtiyaç duyduğu 'hassas zaman ayarını' güvence altına alıyor. Bu amaçla Türkiye'de birbirinin yedeği olarak çalışacak iki ayrı 'TÜRKSAT Atomik Zaman ve Frekans Merkezi'ni yerli imkanlarla inşa ediyoruz."YERLİ VE BAĞIMSIZ ALTYAPIAtalay, geliştirilen sistemin yabancı uydu sistemlerinden bağımsız ancak onlarla uyumlu çalışacak şekilde tasarlandığını vurgulayarak şunları söyledi:"Yabancı kaynaklı uydu sistemlerinden tamamen bağımsız ancak onlarla uyumlu çalışacak bu yapı için gereken tüm yazılımlar ile sinyal alıcı ve verici donanımları özgün olarak geliştirdik. Bu çok hassas zaman bilgisini önce kendi uydularımıza, oradan da Türkiye'ye ve tüm kapsama alanımıza dağıtacağız."Projenin ilk fazının tamamlandığını belirten Atalay, ikinci faz çalışmalarının da kısa sürede başlatılacağını ifade etti.KRİTİK SİSTEMLERDE KULLANILACAKYeni sistemle birlikte başta GSM altyapıları, kriptolu telsiz sistemleri ve diğer kritik haberleşme şebekeleri olmak üzere Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu hassas zaman bilgisi milli altyapı üzerinden sağlanacak.Atalay, "Bu yerli altyapıyı, uluslararası zaman ve navigasyon sistemlerinde yaşanabilecek olası bir kesinti, kayma veya gecikmenin ülkemizin kritik haberleşme şebekelerinde zafiyet yaratmasını engellemek amacıyla geliştirdik." dedi.SAHA 2026’DA TANITILACAKTÜRKSAT’ın geliştirdiği yeni sistemler, 5-9 Mayıs tarihleri arasında İstanbul’da düzenlenecek SAHA 2026 Uluslararası Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı kapsamında da sergilenecek.Atalay, "TÜRKSAT olarak biz bugüne kadar daha çok uydularımız üzerinden yayıncılık ve internet servisi sağlamaya yani kapasite teminine odaklanmış, onun terminal tarafıyla çok ilgilenmemiştik. Şimdi biz işin terminal tarafıyla da ilgileniyoruz. Hem yerli terminaller var hem dış kaynaktan temin ettiğimiz, Türksatlaştırdığımız terminaller var. Bir robotumuz var mesela, onları göreceksiniz SAHA'da." ifadelerini kullandı.ATOMİK ZAMAN NEDİR?Atomik zaman, zamanı ölçmek için Dünya'nın dönüşü gibi astronomik olaylar yerine atomların titreşimlerini esas alan son derece hassas bir zaman standardı olarak biliniyor.Temel referans olarak sezyum atomu titreşimi dikkate alınırken, bu yöntem son derece düşük hata payı ile ölçüm yapılmasını sağlıyor. GPS sistemlerinden telekomünikasyon altyapılarına, bankacılık işlemlerinden savunma sanayisine kadar birçok kritik alanda atomik zaman verisi kullanılıyor.