Bakan Kacır’dan yapay zeka vurgusu: Türkiye kendi yolunu çizecek

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye’nin yapay zekayı ekonomik refahının kaldıracı ve milli egemenliğinin dijital dünyadaki güvencesi haline getirecek irade, potansiyel ve vizyona sahip olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla düzenlenen Türkiye Yapay Zeka Zirvesi’nde Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı açıklandı. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, yapay zekayı kendi değerleriyle geliştiren, üreten, güvenilir ürün ve hizmetlere dönüştüren, insanlığın ortak faydasına sunan bir Türkiye hedefiyle hazırlanan planın ülkeye, millete ve insanlığa hayırlı olmasını diledi.TÜRKİYE YAPAY ZEKA EYLEM PLANI AÇIKLANDICumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla düzenlenen Türkiye Yapay Zeka Zirvesi’nde Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı açıklandı.Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, zirvede yaptığı konuşmada, yapay zekayı kendi değerleriyle geliştiren, üreten, güvenilir ürün ve hizmetlere dönüştüren, insanlığın ortak faydasına sunan bir Türkiye hedefiyle hazırlanan Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı’nın ülkeye, millete ve oluşturacağı etkiyle insanlığa hayırlı olması temennisinde bulundu.Bakan Kacır, Türkiye’nin yapay zeka alanında kendi ihtiyaçlarını, önceliklerini ve değerlerini esas alan bir yaklaşım benimsediğini vurguladı.TEKNOLOJİ VE İNOVASYONDA BÜYÜK ATILIMLAR GERÇEKLEŞTİRİLDİSanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, son 23 yılda teknoloji ve inovasyonda büyük atılımlar gerçekleştirildiğini bildirdi.Kacır, “AR-GE ve inovasyon odaklı kalkınmamızı mümkün kılan kapsamlı bir teknoloji altyapısı inşa ettik. Bugün 114 teknoparkımızda 13 binden fazla teknoloji girişimi sayıları 1700'ü aşan AR-GE ve tasarım merkezlerimizde mühendislerimiz, araştırmacılarımız, tasarımcılarımız ve müteşebbislerimiz yenilikçi çalışmalara imza atıyor.” diye konuştu.Bakan Kacır, kapsamlı AR-GE teşvikleriyle, 2002’de 1,2 milyar dolar olan Türkiye’nin AR-GE harcamalarını 19,9 milyar dolara yükselttiklerini söyledi.AR-GE PERSONELİ SAYISI 311 BİNE YÜKSELDİSanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, AR-GE personeli sayısındaki artışa da dikkat çekti.Kacır, AR-GE personeli sayısının 2002’den bu yana 29 binden 311 bine yükseldiğini belirtti.Bu artışın, Türkiye’nin teknoloji ve inovasyon ekosisteminde oluşturduğu altyapının önemli göstergelerinden biri olduğunu ifade etti.SAVUNMA SANAYİSİNDE ELDE EDİLEN TECRÜBE YAPAY ZEKA ALANINA TAŞINACAKBakan Kacır, “Kritik teknolojilerde tam bağımsız Türkiye” yürüyüşüyle inşa edilen altyapının ve teknoloji ikliminin ilk meyvelerinin savunma sanayisinde alındığını dile getirdi.Kacır, şu ifadeleri kullandı:“Yenilikçi teknolojilerin oyun değiştirici rolünü erken zamanda keşfederek ülkemizi yeni nesil savunma sistemlerinde dünyada öncü konuma taşıdık. Bazı ülkelerin on milyarlarca dolar sarf ederek on yıllar içinde oluşturabildiği kabiliyetleri, geleceğin teknolojilerine odaklanan bir yaklaşımla, çok daha maliyet etkin yollarla ve çok daha kısa sürede kazandık. Türk mühendislerinin, teknisyenlerinin alın ve akıl terinin eseri savunma ürünleri savaş sahasını ve jeopolitik dengeleri değiştirir hale geldi. Teknolojide yaşanan paradigma değişimlerinin ülkemiz için sunduğu avantajları değerlendirerek Türkiye'yi teknoloji geliştirmede hak ettiği konuma taşımaya kararlıyız. Savunma sanayisindeki başarılarımızdan elde ettiğimiz tecrübeyle, mobiliteden uzaya, her alanda yüksek katma değer üreten bir ülke olmanın adımlarını atıyoruz.”TÜRKSAT 6A İLE UYDU TEKNOLOJİLERİNDE İLK 11 ÜLKE ARASINA GİRİLDİBakan Kacır, Türkiye’nin teknoloji alanındaki farklı atılımlarına da değindi.Kacır, 60 yıllık yerli ve milli otomobil hayalinin elektrikli ve akıllı otomobil Togg’la gerçeğe dönüştürüldüğünü söyledi.Uzayı Türkiye adına yeni bir atılım sahası haline getirmek üzere Milli Uzay Programı’nın hayata geçirildiğini belirten Kacır, TÜRKSAT 6A ile uydu teknolojilerinde dünyada ilk 11 ülke arasına girildiğini dile getirdi.YAPAY ZEKA TEKNOLOJİK DÖNÜŞÜMÜN EN KRİTİK UNSURUSanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, yapay zekanın teknolojik dönüşümün en kritik unsuru olduğuna işaret etti.Kacır, yapay zeka teknolojilerinin veriyi bilgiye, bilgiyi öngörüye, öngörüyü ekonomik ve toplumsal değere daha hızlı, isabetli ve etkin dönüştürmeye imkan tanıdığını aktardı.Yapay zekanın vadettiği verimlilik ve katma değer artışının yanında sunduğu stratejik gücün, küresel ölçekte sermayenin, yeteneğin ve AR-GE yatırımlarının bu alana yönelmesini hızlandırdığını söyledi.YAPAY ZEKA YATIRIMLARI 1,5 TRİLYON DOLAR SEVİYESİNE ULAŞTIBakan Kacır, dünyada yapay zeka yatırımlarının ulaştığı seviyeye dikkat çekti.Kacır, şu değerlendirmeyi yaptı:“Geçtiğimiz yıl dünyada yapay zeka yatırımlarının 1,5 trilyon dolar seviyesine ulaşması ve üretken yapay zekanın kısa sürede oluşturduğu ekosistem, önümüzdeki dönemde yapay zekanın küresel ekonomide oynayacağı rol hakkında ipucu veriyor. Yapay zekanın sunduğu imkanların yanında, beraberinde getirdiği riskleri de tespit edip, bunlara karşı güçlü önlemler almak durumundayız. Küresel rekabetin 'teknoloji savaşları' olarak ifade edilen sert bir zeminde sürdüğü günümüzde yapay zekanın teknolojik gelişimine yön veren ülkelerin korumacı ve hegemonik politikaları, ülkeler arasındaki dijital uçurumu daha da derinleştiriyor. Mevcut tabloda kendi verisini koruyamayan, kendi modellerini geliştiremeyen, kendi dijital altyapısını kuramayan ülkeler bu yeni düzende ancak başkalarının teknolojisini besleyen birer veri tarlasına dönüşme riskiyle karşı karşıyadır. Yapay zekanın güvenli, adil, etik ve sorumlu biçimde kullanımı konusunda dünyadaki tüm tarafların üzerinde mutabık kaldığı, bağlayıcı ve hakkaniyetli bir küresel zemin henüz oluşmuş değil. Bu boşluk, veri mahremiyetinden algoritmik önyargılara, dezenformasyondan siber tehditlere, emek piyasalarındaki dönüşümden kültürel tek tipleşmeye sayısız risklerin önünü açıyor.”KACIR’DAN DİJİTAL FAŞİZM UYARISISanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, özellikle yaygın biçimde kullanılan modellerin insanlığı belirli merkezlerde toplanan verilerin ortalamasına indirgemesi, farklı toplumların hafızasını, değer dünyasını, dil zenginliğini ve hayat tecrübesini göz ardı etmesinin dijital faşizme kapı araladığını ifade etti.Kacır, insanı merkeze almayan, adaleti gözetmeyen ve mahremiyeti korumayan bir zeminde geliştirilen teknolojinin insanlığın hayrına netice üretemeyeceğini belirtti.Bakan Kacır, yapay zekanın güvenli, adil, etik ve sorumlu biçimde kullanımına ilişkin küresel düzeyde bağlayıcı ve hakkaniyetli bir zeminin henüz oluşmadığını vurguladı.TÜRKİYE YAPAY ZEKAYI REFAH VESİLESİ KILMAYA HAZIRBakan Kacır, Türkiye’nin yapay zekayı vatandaşları ve tüm insanlık için refah vesilesi kılmaya hazır olduğunu söyledi.Kacır, şu ifadeleri kullandı:“Gazze'deki kardeşlerimizin maruz kaldıkları soykırım, teknolojinin ahlakla ve hukukla sınırlandırılmadığında nasıl bir yıkım aracına dönüşebileceğinin ispatı. Karşımızda duran, cevaplanmayı bekleyen soru şudur: Yapay zeka, insanlık ailesinin tümü için fayda sağlayacak mı yoksa bir avuç muktedirin emellerine mi hizmet edecek? Yapay zeka, eğitimden sağlığa, üretimden inovasyona fırsat eşitliği için yeni imkanlar mı sunacak? Yoksa gelir, refah ve kuvvet uçurumunu daha da mı derinleştirecek? Biz biliyoruz ki, kader gayrete aşıktır. Biz başkalarından daha çok çalışırsak, daha akıllıca yollar izler, hedefe daha hızlı erişmeyi başarırsak, tüm bu teknolojik dönüşümü insanlığın faydasına sunma, daha adil bir dünyayı kurabilmek adına muazzam bir imkana dönüştürebiliriz. Milli Teknoloji Hamlesi'ni gerçekleştiren, her platformda insanlık için adaletin ve merhametin bayraktarlığını yapan Türkiye, yapay zekayı vatandaşları ve tüm insanlık için refah vesilesi kılmaya hazır. Bu vizyonu gerçeğe dönüştürmek üzere son yıllarda yapay zeka alanında kurumsal kapasitemizi, insan kaynağımızı, veri ve hesaplama altyapımızı, araştırma ve girişimcilik ekosistemimizi bütüncül bir yaklaşımla güçlendirdik.”TÜBİTAK BÜNYESİNDE YAPAY ZEKA ENSTİTÜSÜ KURULDUBakan Kacır, yapay zeka alanında ülkenin ihtiyaçlarına cevap veren, küresel eğilimlerle uyumlu, sanayinin ve kamu kurumlarının kullanımına sunulabilecek teknoloji çözümleri geliştirmek amacıyla TÜBİTAK bünyesinde Yapay Zeka Enstitüsünün kurulduğunu aktardı.Kacır, TÜBİTAK Yapay Zeka Ekosistem Çağrılarıyla bu alanda ihtiyaç sahibi kuruluşların, teknoloji geliştiren firmaların, üniversitelerin, araştırma merkezlerinin ve TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsünün aynı hedef etrafında bir araya getirildiğini ifade etti.Kurumların somut ihtiyaçlarına çözümler üreterek yerli yapay zeka teknolojilerinin ürüne, hizmete ve ekonomik değere dönüşmesini sağladıklarını söyledi.TÜRKÇE BÜYÜK DİL TEMEL MODELİ İÇİN SEKTÖREL UYARLAMA ÇAĞRISISanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, bilim, teknoloji ve yenilik ekosisteminin aktörlerini birlikte geliştirme anlayışıyla Rekabet Öncesi İş Birliği Programının uygulandığını söyledi.Kacır, Türkçe Büyük Dil Temel Modeli Sektörel Uyarlama Projesi Çağrısı’yla bu alanda Türkiye’nin kapasitesinin güçlendirildiğini belirtti.Bakan Kacır, “Sektörlerimizin yapay zeka dönüşümünü yerli teknoloji çözümleriyle hızlandıracak, Türkçe odaklı akıllı çözümleri yaygınlaştıracak projeleri hayata geçiriyoruz.” diye konuştu.GENÇLER YAPAY ZEKA ÇAĞININ YETKİNLİKLERİYLE BULUŞTURULUYORBakan Kacır, TEKNOFEST, Milli Teknoloji Uzmanlık Programları, Deneyap Teknoloji Atölyeleri, Sektör Kampüste, Yazılım Okulları, Yapay Zeka ve Teknoloji Akademisi gibi uygulamalarla gençleri yapay zeka çağının gerektirdiği yetkinliklerle buluşturduklarını bildirdi.Yapay zekanın yakıtının veri olduğunu belirten Kacır, bu veriyi stratejik akla ve değere dönüştürecek motorun hesaplama gücü olduğunu dile getirdi.Bu anlayışla Türkiye’nin veri işleme ve yüksek başarımlı hesaplama kapasitesini geliştirecek adımlar attıklarını söyledi.ARF HESAPLAMA KÜMESİ HİZMETE ALINDIBakan Kacır, özel sektör, kamu ve üniversitelerin ihtiyaç duyduğu yüksek performanslı hesaplama kapasitesini genişletmek üzere hesaplama kümesi ARF’in hizmete alındığını anımsattı.Kacır, şunları kaydetti:“Katıldığımız EuroHPC Ortak Girişimi sayesinde, Avrupa genelinde kurulan yüksek başarımlı hesaplama altyapılarını araştırmacılarımızın erişimine sunduk. Yapay zeka girişimlerimizin EuroHPC süper bilgisayarlarından ücretsiz yararlanmasını ve dünyanın en güçlü 20 süper bilgisayarı arasında yer alan MareNostrum 5'in işlem kapasitesine erişimini sağladık. Teşvik programı HIT-30'la yapay zeka çağının gerektirdiği donanım, yazılım ve ileri üretim altyapısını ülkemize kazandırmak üzere harekete geçtik. Bu kapsamda 1,5 milyar dolarlık destek hacmiyle ilana çıktığımız HIT-Veri Merkezi Çağrısı ile yüksek kapasiteli, güvenli ve enerji verimli veri merkezleri yatırımlarına hız kazandırıyoruz. 1,6 milyar dolar bütçeli HIT-Yapay Zeka Çağrımızla yapay zeka çözümlerini geliştirme, ölçekleme ve yaygınlaştırmada ihtiyaç duyulan bulut tabanlı altyapıların kurulumunu hızlandırıyoruz. HIT-Kuantum Çağrımızla da doğanın en temel işleyiş prensiplerini teknolojiye dönüştürerek daha hızlı hesaplama, daha hassas ölçüm, daha güvenli iletişim imkanı sunan kuantum teknolojilerinde altyapımızı oluşturuyoruz.”GİRİŞİM SERMAYESİ FONLARINA 150 MİLYON DOLARLIK KAYNAKBakan Kacır, Milli Teknoloji Hamlesi’ni hızlandıracak kurumsal çerçeveyle Bakanlığın bu alanda özel sektörün veri, altyapı ve insan kaynağı kapasitesini artırma misyonu üstlendiğini belirtti.Kacır, girişimlerin ve AR-GE faaliyetlerinin önünü açma, destek mekanizmalarını ve mevzuat altyapısını bütüncül bir yaklaşımla şekillendirme çalışmalarını sürdürdüklerini ifade etti.Yapay zeka girişimlerinin erken aşamadan ölçeklenme sürecine ihtiyaç duyduğu finansmana erişimi kolaylaştırmak üzere girişim sermayesi fonlarına 150 milyon dolarlık kaynak yönlendirmek üzere adım attıklarını söyledi.75 BİN VATANDAŞIN KATILIMIYLA ÖNERİ ANKETİ YAPILDIBakan Kacır, Türkiye’yi yapay zeka alanında öncü ülkeler arasına taşımanın uzun soluklu bir bakış açısıyla mümkün olduğunu kaydetti.Bu hedefin kamu kurumları, iş dünyası, akademi, tüm bakanlıklar, Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı ve ilgili tüm paydaşların işbirliğiyle gerçekleştirilebileceğini ifade etti.Kacır, şunları söyledi:“Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı'nı bu anlayışla oluşturduk. Eylem planımızın hazırlık sürecinde milletimizin, kamu kurumlarımızın, üniversitelerimizin, özel sektörümüzün ve sivil toplum kuruluşlarımızın görüş ve tecrübelerinden en üst düzeyde yararlandık. 75 bin vatandaşımızın katılımıyla gerçekleştirdiğimiz öneri anketiyle, milletimizin yapay zeka alanındaki beklentilerini ve tekliflerini aldık. İnsanlığın ortak bilgi birikimi ve uluslararası iyi uygulamaları analiz ettik. Kapsamlı dönüşüm çerçevesi sunan planımızda hareket noktamız kendi ihtiyaçlarımızı, öncelik ve değerlerimizi esas alan, insan odaklı, güvenilir ve sürdürülebilir bir yapay zeka ekosistemi inşa etmek oldu. Yapay zeka ekosisteminin enerji, hesaplama, altyapı, veri ve uygulama katmanları ile yetenek, finansman, düzenleme-güven bileşenlerini beslemek üzere eylemler belirledik.”YAPAY ZEKA MİLLİ EGEMENLİĞİN DİJİTAL DÜNYADAKİ GÜVENCESİ OLACAKBakan Kacır, bugün küresel sistemde söz sahibi olma iddiasındaki ülkelerin bilgiye, insan kaynağına, veriye, altyapıya ve teknoloji üretme kapasitesine sahip olmak için büyük bir yarış içinde olduğunu söyledi.Kacır, “Türkiye, uluslararası güç dengelerini, egemenlik sınırlarını ve medeniyet yarışının kurallarını baştan aşağı yeniden yazan yapay zekayı ekonomik refahının kaldıracı ve milli egemenliğinin dijital dünyadaki güvencesi haline getirecek iddia, irade, potansiyel ve vizyona sahip.” dedi.Bu değerlendirme, Türkiye’nin yapay zeka alanında takipçi değil, kendi yolunu çizen bir ülke olma hedefini ortaya koydu.TÜRKİYE KENDİ YOLUNU ÇİZECEKBakan Kacır, başkalarının önde olduğu kulvarlarda onların takipçisi olunmayacağını vurguladı.Kacır, sözlerini şöyle sürdürdü:“Kendi yolumuzu çizecek, kendi fırsatlarımızı oluşturacağız. Yapay zekada büyük bir atılıma imza atacağımız önümüzdeki döneme güçlü şekilde adım atıyoruz. Kamu ve özel sektör işbirliğiyle sektörel veri alanları kuracak, girişimcilerimiz ve araştırmacılarımız için imkanlar sunacağız. Daha az veriyi, daha az hesaplama gücüyle, daha az enerji tüketerek işlemenin yollarını bulacağız. Bulut teknolojilerinin kullanımını artırırken, uçta hesaplama uygulamalarını da yaygınlaştıracağız. Böylelikle üretici bağımlılığını en aza indirgeyecek, veri güvenliğini artıracak ve daha maliyet etkin çözümler geliştireceğiz. Nasıl ulaştırmada ve enerjide stratejik yolların kesişim noktası olmayı başarıyorsak, dost ve kardeşlerimizle kuracağımız fiber ağlarla ve veri altyapılarıyla küresel düzeyde bir dijital merkez haline geleceğiz.”TEKNOFEST KUŞAĞI VE MİLLİ TEKNOLOJİ HAMLESİ VURGUSUSanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, Milli Teknoloji Hamlesi’ni omuzlayan bir TEKNOFEST Kuşağı olduğunu dile getirdi.Kacır, bu kuşağın “yapamazsınız, başaramazsınız” diyenlere aldırmadan imkansız görüleni mümkün kılmaya talip, özgüveni yüksek, azimli, birikimli ve çalışkan olduğunu söyledi.Bakan Kacır, “Küresel adaletsizliklere seyirci kalmayan, her platformda hakkın ve hakikatin yanında duran, sözü güçlü, gücü tesirli bir Türkiye var artık. Son 23 yılda elde ettiği asırlık kazanımlarla nice milletin kalkınma yolculuğuna ilham kaynağı olan bir Türkiye var artık. Jeostratejik konumu, siyasi ve ekonomik istikrarı, sağlam sanayi ve teknoloji alt yapısıyla yatırımcılar için en doğru adres olan bir Türkiye var artık.” ifadelerini kullandı.TÜRKİYE YAPAY ZEKA ALANINDA GÜÇLÜ DÖNEME ADIM ATIYORTürkiye Yapay Zeka Eylem Planı, yapay zeka alanında kurumsal kapasite, insan kaynağı, veri ve hesaplama altyapısı, araştırma ve girişimcilik ekosistemini bütüncül biçimde güçlendirmeyi hedefliyor.Bakan Kacır’ın açıklamalarına göre Türkiye, yapay zekayı kendi değerleriyle geliştiren, güvenilir ürün ve hizmetlere dönüştüren ve insanlığın ortak faydasına sunan bir ekosistem inşa etmeyi amaçlıyor.Kamu ve özel sektör işbirliğiyle sektörel veri alanlarının kurulması, girişimcilere ve araştırmacılara yeni imkanlar sunulması, veri güvenliğinin artırılması ve küresel düzeyde dijital merkez olma hedefi, yeni dönemin öne çıkan başlıkları arasında yer alıyor.